సింధు లోయ నాగరికత - మోహెంజోదారో, హరప్పా
5000 ఏళ్ల క్రితం నిర్మితమైన ఈ నగరాలు ప్రపంచానికి మార్గదర్శకాలు. ఆ కాలం నాటి డ్రెయినేజ్, ఇళ్ల నిర్మాణం ఓ అద్భుతం.
ధోలావీరా నాగరికత - కచ్
గుజరాత్లోని కచ్ జిల్లాలో ఉన్న ధోలావీరా, సింధు నాగరికతలో ఓ భాగం. ఇక్కడి నీటి నిల్వ ట్యాంకులు, లోహ పరికరాలు చరిత్రలో ప్రాముఖ్యం సంతరించుకున్నాయి
దొమ్కల్ గుహలు, మధ్య ప్రదేశ్
బౌద్ధమతానికి చెందిన వీటిని క్రీ.పూ. 3వ శతాబ్దంలో తవ్వారు. ఇవి రాళ్లను తొలిచి చేసిన విభిన్నమైన గుహాలుగా ప్రసిద్ధిపొందాయి.
ఎల్లోరా గుహలు - మహారాష్ట్ర
కైలాసనాథ ఆలయం సహా 34 గుహల సముదాయం. రాళ్లను తొలిచి నిర్మించిన ఈ నిర్మాణం – హిందూ, బౌద్ధ, జైన కళల ప్రతిరూపం.
అజంతా గుహలు - మహారాష్ట్ర
మహారాష్ట్రలోని పశ్చిమ కనుమలలో ఉన్న అజంతా గుహలు, 2వ శతాబ్దం నాటివి. ఇక్కడి చిత్రాలు, శిల్పాలు ప్రపంచ ప్రసిద్ధి గాంచినవి
సరనాథ్ ధమెక్ స్టూపం - ఉత్తరప్రదేశ్
గౌతమ బుద్ధుడు మొదటి బోధన ఇచ్చిన ప్రదేశం ఇది. ఈ స్థూపాన్ని 500ADలో నిర్మించారు. బౌద్ధ సాంస్కృతిక వారసత్వానికి నిలువెత్తు సాక్ష్యం.
సోనభద్ర నల్కురి గుహలు - ఉత్తరప్రదేశ్
ఈ గుహలు బౌద్ధమతానికి చెందినవి. ఇక్కడి రాతిపై శిల్ప కళా వైభవాన్ని చూపుతాయి.
భోజ్ శాల - మధ్య ప్రదేశ్
11వ శతాబ్దం నాటి ఈ పురాతన భవనం ఒక చారిత్రాత్మక కట్టడం. ఇది విద్యాలయం మరియు శివాలయం గాను ఉపయోగించబడింది.
తగ్కల హోల్ పెయింటింగ్స్ - కర్ణాటక
ఇవి రాతిపై గీసిన చిత్రలేఖనాలు. ఈ పెయింటింగ్స్ అనాదికాలపు మానవ జీవితాన్ని చూపే పురాతన నిదర్శనాలు.
బరాబర్ గుహలు, బీహార్
క్రీస్తుపూర్వం 3వ శతాబ్దం నాటి ఈ గుహలు అశోక చక్రవర్తి కాలంలో నిర్మించారు. ముఖ్యంగా వీటిని ధ్యానం కోసం ఉపయోగించేవారు.